W maju 2024 roku media donosiły, że Fundacja Projekt 71, na której czele stoi 21-letni radny powiatowy PiS-u, kupuje reklamy wyborcze polityków tej partii kandydujących do europarlamentu. Choć zarówno Fundacja, jak i Komitet Wyborczy PiS-u twierdzą, że wszystko odbywa się zgodnie z prawem, nie chcą pokazać żadnych dowodów na to. Kilka dni po medialnych…
Wraz z innymi organizacjami wyrażamy sprzeciw wobec projektu zmian w ustawie o radiofonii i telewizji oraz innych ustawach, przygotowanego przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach wdrażania Europejskiego Aktu o Wolności Mediów (EMFA). W ogłoszonej wersji projektu zabrakło kluczowego zapisu zakazującego samorządom wydawania prasy, mimo że wcześniej takie ograniczenia były zapowiadane. Uważamy, że samorządowe…
Nadzieja to przekonanie, że to, co robimy, ma znaczenie, nawet jeśli nie sposób z góry przewidzieć, jakiego i kiedy znaczenia nabierze, na kogo i na co może wpłynąć. Rebecca Solnit, “Nadzieja w mroku” Jestem członkinią włodawskiego stowarzyszenia Inicjatywa Lokalna Między Drzewami, które działa w obronie drzew. Rzadko w tej pracy społecznej odczuwam satysfakcję, którą…
20 listopada w czasie posiedzenia Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu Arkadiusz Myrcha, przedstawiciel Ministerstwa Sprawiedliwości przedstawił założenia projektu ustawy implementującej unijną dyrektywę anty-SLAPP – ową. Sekretarz Stanu Arkadiusz Myrcha przedstawił projekt ustawy, która ma charakter procesowy: nie zmienia zasad debaty publicznej, lecz daje sądom narzędzia do szybkiego odrzucania oczywiście bezzasadnych powództw, wprowadza podwyższone…
Po latach walki o rozliczenie przekazania danych wyborców Poczcie Polskiej zapadła kluczowa dla 268 połączonych spraw decyzja — sąd podtrzymał umorzenie śledztwa. Uznano, że tzw. ustawa abolicyjna wyłącza odpowiedzialność organizatorów wyborów kopertowych, mimo naszych zastrzeżeń co do jej zgodności z RODO. W latach 2020–2024 złożyliśmy 477 zawiadomień do prokuratury w sprawie udostępnienia przez część samorządów…
Od ponad 20 lat pomagamy obywatelkom i obywatelom korzystać z prawa do informacji publicznej. Działamy na rzecz jawności życia publicznego w Polsce, patrzymy władzy na ręce, sprawdzamy, jak podejmuje decyzje i co robi z pieniędzmi podatników. Szkolimy, udzielamy bezpłatnych porad prawnych, egzekwujemy w sądach stosowanie prawa przez administrację. Dzięki nam coraz więcej osób wie, że…
Sejm głosował dziś nad poprawkami do ustawy zmieniającej przepisy o Centralnym Rejestrze Umów. W sprawie wysokości progu zgłoszono trzy propozycje: 500 zł (Polska 2050 i Razem), 1000 zł (PiS) oraz próg równy płacy minimalnej – ok. 4806 zł w 2026 r. (KO i Lewica). Polska 2050 niespodziewanie wycofała swoją poprawkę, zapowiadając jednocześnie, że w Senacie…
19 listopada w Sejmie odbyło się II czytanie ustawy o Centralnym Rejestrze Umów. Rządowy projekt budzi wiele zastrzeżeń, a największe z nich dotyczy progu kwotowego, od którego instytucje będą zobowiązane do publikowania umów w rejestrze. Posłanka Jolanta Zięba-Gzik przedstawiła Sprawozdanie Komisji Finansów Publicznych o rządowym projekcie ustawy zmieniającej ustawę o zmianie ustawy – Kodeks karny…
Zapraszamy na warsztat realizowany w ramach projektu Lokalne wpływy, wspólna kontrola organizowanego przez Sieć Obywatelska Watchdog Polska uwaga, zmiana terminu, szczegóły poniżej! W trakcie spotkań chcemy porozmawiać o tym: ● na co my, jako mieszkańcy, mamy wpływ; ● kto formalnie podejmuje decyzje i jaka jest ich ścieżka; ● jak funkcjonują władze gminy; ● czy i…
Od Irlandii przez Belgię po Włochy – w całej Europie aktywiści, dziennikarze, naukowcy i sygnaliści mierzą się z pozwami, które mają ich zastraszyć i uciszyć. Pozwy SLAPP (Strategic Lawsuits Against Public Participation) stały się narzędziem wpływowych polityków i korporacji do tłumienia krytyki, a także blokowania niewygodnych informacji. SLAPP – międzynarodowy problem, europejska odpowiedź SLAPP (Strategic…
Od prawie 6 lat usiłujemy dowiedzieć się, kto miał dostęp do akt postępowań w sprawie katastrofy smoleńskiej. Najpierw odmawiano nam dostępu z powodu wciąż trwających postępowań, potem Prokuratura Krajowa uznała, że nasz wniosek jest nieprecyzyjny. Ustawa Prawo o prokuraturze z 28 stycznia 2016 roku przewiduje możliwość wglądu osób trzecich do akt toczących się postępowań, jeśli…
Kto i ile zarabia w kulturze? Stowarzyszenie Kultura w Pracy domaga się jawności wynagrodzeń artystów i kosztów wydarzeń finansowanych z budżetu państwa. W rozmowie z nami Dawid Mateusz* i Patryk Kosenda** tłumaczą, dlaczego przejrzystość w kulturze to nie fanaberia, ale warunek zaufania i równości. Martyna Bójko: Rozmawiamy w ostatnim dniu przesłuchań konkursu chopinowskiego i przed…
W lipcu 2025 roku zapytaliśmy Narodowy Bank Polski o listę podmiotów, które otrzymały od niego dofinansowanie w latach 2018 i 2019. Dla każdego z przyznanych dofinansowań wnosiliśmy o wskazanie: pełnej nazwy podmiotu, który otrzymał dofinansowanie, celu, na jaki środki dofinansowania zostały przyznane, wysokości przyznanego dofinansowania. NBP uznał, że to informacja przetworzona, i wezwał nas do…
Kolejna edycja Jawności w drodze za nami. Przejechaliśmy Polskę wzdłuż i wszerz — z północy na południe oraz ze wschodu na zachód. Było mnóstwo ciekawych rozmów, wiele emocji i okazji, by zobaczyć, jak wiele osób w Polsce chce działać i budować lepszą codzienność. To mocne słowa na początek, ale nie ukrywamy, że marzenie o tym,…
W kwietniu 2024 roku weszła w życie unijna Dyrektywa anty-SLAPPowa, która jest odpowiedzią na zjawisko pozywania dziennikarzy, aktywistów czy naukowców za krytykę osób wpływowych czy nagłaśnianie nadużyć władzy. Kraje członkowskie, w tym Polska, mają czas do maja 2026 roku na jej implementację do swoich systemów prawnych. Stojąc na stanowisku, że samo wdrożenie dyrektywy do polskiego…
Czy poprą pełną jawność umów? Po przekazaniu petycji w sprawie Centralnego Rejestru Umów na ręce Premiera i uzyskaniu informacji, że trafiła ona do Ministerstwa Finansów, wchodzimy w kluczową fazę kampanii. Wkrótce projektem przepisów zajmie się Sejm. Dlatego rozpoczęliśmy kolejną akcję – pytamy posłów i posłanki, czy poprą pełną jawność umów jednostek sektora finansów publicznych, bez…
7 listopada w Ośnie Lubuskim, a 15 listopada w Olsztynku zapraszamy na warsztaty o tym, jak zapadają decyzje lokalne i komu tak naprawdę służy samorząd. W trakcie spotkań chcemy opowiedzieć oraz porozmawiać o tym: ● na co my, jako mieszkańcy, mamy wpływ; ● kto formalnie podejmuje decyzje i jaka jest ich ścieżka; ● jak funkcjonują…
Sieć Obywatelska Watchdog Polska dołączyła do apelu organizacji społecznych z całej Europy o zapewnienie silnego i długofalowego finansowania niezależnych mediów w budżecie Unii Europejskiej na lata 2028–2034. Uważamy, że wolne media to nie luksus, lecz infrastruktura demokratyczna – warunek dostępu obywateli do rzetelnych informacji i podejmowania świadomych decyzji. Podpisując list „Zainwestuj w wolne media: fundament…
Kiedyś były głosem społeczności i strażnikiem lokalnej demokracji. Dziś wiele mediów lokalnych walczy o przetrwanie lub zależy od pieniędzy tych, których powinny rozliczać. Jaką politykę powinno przyjąć państwo, by przywrócić im tę rolę i znów pozwolić patrzeć władzy na ręce? Sieć Obywatelska Watchdog Polska to – jak wiecie – organizacja wspierająca kontrolę obywatelską. Co do…
Drzewa przy drogach – typowanie do wycięcia i zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego Od kiedy zwracam uwagę na drzewa – bo było tak, że je widziałam, ale nie patrzyłam na nie świadomie – nurtują mnie pytania o wycinanie drzew przydrożnych. Kilka lat temu, przy drodze, którą często podróżuję, wycięto wszystkie okazałe drzewa, te o największych obwodach.…
21 października, Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy zmieniającej ustawę o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw oraz o zmianie niektórych innych ustaw, przedłożony przez Ministra Finansów. Pod tą trudną nazwą kryją się przepisy zmieniające regulacje dotyczące Centralnego Rejestru Umów (CRU). Proponowane zmiany stanowią spore rozczarowanie, do największych z nich należy z…
W kwietniu Ministerstwo Finansów zorganizowało konferencję na temat wdrożenia Centralnego Rejestru Umów. Jej uczestnicy mieli okazję wypowiedzieć się w ankiecie na temat proponowanego progu publikacji umów (10 tys. zł). O badaniu, w którym jedynie 9% respondentów uznało, że ten próg jest za wysoki, niewiele wiadomo. Konferencję „Centralny Rejestr Umów JSFP jako narzędzie jawności życia publicznego.…
Przez ostatnie pół roku podróżowaliśmy po Polsce, by rozmawiać z Wami o jawności, odwiedziliśmy ponad 30 miejscowości. Ostatnim przystankiem na naszej drodze miał być Radom, ale mamy dobrą wiadomość, jeszcze zajrzymy do Nałęczowa! Będziemy gościć na zaproszenie Kamila Czekirdy i inicjatywy Spotkania z pasją. Kiedy: 24 października, godz. 18:30 Gdzie: Hotel Arche, ul.Spółdzielcza 4B, Nałęczów…
Dziękujemy wszystkim, którzy w swoich rozliczeniach podatkowych przekazali 1,5% podatku Sieci Obywatelskiej Watchdog Polska. Dzięki Wam w 2025 roku (z rozliczeń za 2024 r.) otrzymaliśmy 1 407 087 zł. To ogromne wsparcie, które pozwala nam codziennie działać na rzecz jawności, prawa do informacji i uczciwego państwa. Od lat to właśnie dzięki Waszym decyzjom możemy patrzeć…
Na początku października 2025 r. ponad 2 000 przedstawicieli rządów, społeczeństwa obywatelskiego oraz instytucji międzynarodowych z całego świata spotkało się na szczycie Open Government Partnership (OGP) w Vitorii-Gasteiz w Kraju Basków. Podczas szczytu debatowano na temat najlepszych praktyk i postępów w dziedzinie przejrzystości, rozliczalności, udziału obywateli w rządzeniu oraz uczciwości życia publicznego. To już dziewiąta…
Co łączy patriotyczne koszulki, kryptowaluty i Prokuraturę Krajową? Historię popularności marki Red is Bad realizującej wiele rządowych zamówień za czasów Zjednoczonej Prawicy i zatrzymania na Dominikanie jej współtwórcy Pawła S., a także kwestię jego nietypowego poręczenia majątkowego przybliżyliśmy w artykule Od koszulek z husarią do poręczenia w Bitcoinach. Opisaliśmy też pytania, jakie wysłaliśmy do Prokuratury…
Pamiętacie lipcowe nocne spotkanie Hołowni, Kamińskiego i Bielana? Chcąc poznać jego szczegóły, kilka dni później zawnioskowaliśmy o dostęp do kalendarza Marszałka Sejmu. Na odpowiedź przyszło nam czekać dwa miesiące. Czego się dowiedzieliśmy? Spotkanie polityków wzbudziło nie lada sensację. W końcu niecodziennie przedstawiciele przeciwnych obozów politycznych spotykają się pod osłoną nocy. W tle była zbliżająca się…
Kanadyjska organizacja Centre for Law and Democracy przy wsparciu UNESCO przeprowadziła międzynarodowe badanie, którego celem było praktyczne sprawdzenie, jak prawo do informacji (RTI) funkcjonuje w różnych państwach świata. W ramach projektu złożono dwa identyczne wnioski o informację publiczną do organów administracji w krajach, które posiadają przepisy dotyczące prawa do informacji (RTI). Było to pierwsze tego…
26 listopada 2024 r. złożyliśmy wniosek o ujawnienie umów i faktur za obsługę prawną ZOO we Wrocławiu. Spółka odmówiła, tłumacząc, że realizacja wniosku sparaliżowałaby jej pracę i stanowiłaby „nadużycie prawa do informacji”. Uznała też, że chodzi o informację przetworzoną. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z 15 lipca 2025 r. potwierdził, że ZOO pozostawało…
Przez ostatnie pół roku podróżowaliśmy po Polsce, by rozmawiać z Wami o jawności. Odwiedziliśmy ponad 30 miejscowości, a ostatnim punktem na naszej mapie jest Radom. Już 10 października zawitamy w radomskim Centrum Organizacji Pozarządowych. W Radomiu będziemy gościć na zaproszenie Stowarzyszenia Orła i Reszki i Rozgłośnika Społecznego. Kiedy: 10 października, godz. 17:00 Gdzie: Centrum Organizacji…
