na stronie:
Dokumentacja

Problemy z jawnością w 2025 r.: przegląd najważniejszych spraw

Prezentujemy kolejną część naszego raportu o stanie jawności w 2025 roku w skróconej formie. Tym razem przyglądamy się różnym procesom czy wydarzeniom, w których w 2025 roku zabrakło jawności.  Cały raport jest dostępny pod tym linkiem.  mObywatel – częściowe otwarcie kodu źródłowego W 2025 r. Ministerstwo Cyfryzacji poinformowało o udostępnieniu kodu źródłowego aplikacji mObywatel. Publikacja…

Dokumentacja

“Jawność w drodze” w Dubiecku

Sieć Obywatelska Watchdog Polska zaprasza na spotkanie “Jawność w drodze” w gminie Dubiecko, które odbędzie się 6 maja. Co na spotkaniu? Podzielimy się z Wami naszą wiedzą, doświadczeniami i opowiemy, jak można działać na rzecz zmiany oraz przeciwdziałać naruszeniom prawa. Nie zapomnimy również o kontekście przysługujących nam wszystkim praw i jak je egzekwować, a także…

Dokumentacja

Raport z monitoringu testów niezależności i bezstronności sędziów

Prezentujemy wyniki monitoringu stosowania testu niezależności i bezstronności sędziego. Choć miał on być narzędziem ochrony prawa do rzetelnego procesu, w praktyce rzadko prowadzi do uwzględnienia wniosków, a większość spraw kończy się na etapie formalnym. Standard niezależnego i bezstronnego sądu jako punkt wyjścia Punktem odniesienia dla „testu niezależności i bezstronności” jest europejski standard prawa do rzetelnego…

Dokumentacja

Radni zatrudnieni przez gminy. Pierwsze wyniki naszego monitoringu

Miesiąc po starcie serwisu kazdymusigdziespracowac.pl mamy już ponad 2000 zgłoszeń i pierwsze wnioski. Skala zatrudniania radnych w podmiotach zależnych od gmin okazuje się większa niż można było przypuszczać – a wraz z nią pojawiają się pytania o niezależność i konflikt interesów. 15 kwietnia o godzinie 19.00 zapraszamy na live’a na naszym Facebooku, w czasie którego…

Dokumentacja

Media a prawo do informacji w Polsce

Przedstawiamy kolejną część raportu o stanie jawności – tym razem przyglądamy się mediom. Sprawdzamy, jak brak wdrożenia unijnych regulacji, kontrowersje wokół mediów publicznych i opóźnione reformy wpływają na przejrzystość informacji w przestrzeni cyfrowej i medialnej. Cały raport jest dostępny pod tym linkiem.  Przekaż 1,5% podatku Watchdogowi! Wystarczy, że wpiszesz nasz numer KRS 0000181348 w swoim rozliczeniu podatkowym.…

Dokumentacja

Planowanie przestrzenne – niewidzialne decyzje, które kształtują nasze życie

  Planowanie przestrzenne rzadko trafia na pierwsze strony gazet. Dla wielu osób pozostaje abstrakcyjnym, technicznym zagadnieniem, którym zajmują się urzędnicy i urbaniści. Tymczasem – jak pokazuje rozmowa z urbanistką Bernadetą Janik – to właśnie planowanie przestrzenne w największym stopniu decyduje o tym, jak wygląda nasze najbliższe otoczenie i jak się w nim żyje. Tekst, że…

Dokumentacja

(Nie)jawne komisje – raport z monitoringu

Komisje rad gmin czy powiatów są formalnie jawne, ale w praktyce dostęp do ich prac często pozostaje iluzoryczny. Przeprowadzony przez nas monitoring pokazuje, że pełną przejrzystość – z transmisjami i archiwizacją – zapewnia zaledwie ułamek samorządów. Tymczasem to właśnie na komisjach zapadają kluczowe ustalenia. (Nie)jawne komisje Formalnie posiedzenia komisji rad w jst są jawne, a…

Dokumentacja

Zaproszenie na webinarium: Centralny Rejestr Umów – jawność bez progów

Czy Centralny Rejestr Umów rzeczywiście zwiększy przejrzystość wydatkowania środków publicznych? Co będzie publikowane w CRU, a jakich informacji w nim zabraknie? Porozmawiamy o tym już 21 kwietnia o godz. 20:00 podczas webinarium Sieci Obywatelskiej Watchdog Polska. Już 1 lipca w życie wejdzie Centralny Rejestr Umów (CRU), jedno z kluczowych narzędzi zwiększania przejrzystości wydatkowania środków publicznych.…

Dokumentacja

Królewskie obchody i brak odpowiedzi. Kto naprawdę zapłacił za tysiąclecie koronacji Chrobrego?

Huczne obchody tysiąclecia koronacji Bolesława Chrobrego przyciągnęły tłumy i największe gwiazdy. Gorzej z przejrzystością. KPRM nie była organizatorem, a pytane o szczegóły spółki Skarbu Państwa w większości milczą lub zasłaniają się tajemnicą. Kto faktycznie sfinansował to widowisko? Pod koniec kwietnia zeszłego roku w Warszawie świętowano obchody tysiąclecia koronacji Chrobrego. Donald Tusk, zapraszając na to wydarzenie,…

Dokumentacja

Represje zamiast dialogu. Jak państwo wykorzystuje prawo przeciw obywatelom

Opublikowany z kilkumiesięcznym opóźnieniem (pierwotnie był planowany na wrzesień 2025 r.) raport cząstkowy nr 2 Komisji ds. wyjaśnienia mechanizmów represji, zatytułowany „Represje zamiast dialogu. Jak państwo wykorzystywało prawo przeciw obywatelom”, stanowi wkład w dokumentowanie zjawiska nadużywania instrumentów prawnych przez państwo w latach 2015–2023. Opracowanie pokazuje to, co wcześniej pojawiło się w raportach przygotowanych przez dziennikarzy…

Dokumentacja

Cyfryzacja w służbie jawności: Stanowiska Sieci Obywatelskiej Watchdog Polska w 2025 roku

W 2025 roku Sieć Obywatelska Watchdog Polska podjęła szereg działań opiniodawczych mających na celu zapewnienie, że transformacja cyfrowa w Polsce i Unii Europejskiej będzie przebiegać z poszanowaniem praw podstawowych, jawności i odpowiedzialności władzy. Organizacja przedstawiła rekomendacje dotyczące zarówno strategicznych kierunków informatyzacji państwa, jak i szczegółowych regulacji dotyczących sztucznej inteligencji (AI). Poniżej znajduje się szczegółowe zestawienie…

Dokumentacja

Prawo do informacji w Polsce w 2025 roku

  Przedstawiamy kolejny fragment Raportu o stanie jawności w Polsce — kolejnej odsłony opracowania poświęconego temu, jak w praktyce działa prawo do informacji publicznej i jakie bariery pojawiają się w dostępie do danych o funkcjonowaniu instytucji publicznych. W tej części skupiamy się na najważniejszych wątkach dotyczących jawności w Polsce w 2025 roku.  Cały raport jest…

Dokumentacja

Jawność zaczyna się od drzwi – felieton

Czy na komisję rady gminy można wejść bez zaproszenia? Czy trzeba podawać swoje dane i tłumaczyć cel obecności? W praktyce wciąż pojawiają się sytuacje, które pokazują, jak bardzo przepisy różnią się od rzeczywistości. Kiedy myślę o jawności działania samorządu, nie widzę wyłącznie sesji, głosowań i uchwał publikowanych w Biuletynie Informacji Publicznej. Widzę przede wszystkim proces…

Dokumentacja

Lasy Państwowe nie uciekną od jawności

Sądy administracyjne, orzekając w sprawach o dostęp do informacji publicznej, rzadko stwierdzają rażące naruszenie prawa, nawet jeśli wnioskodawca czeka na odpowiedź organu miesiącami. A jednak WSA w Lublinie, rozstrzygając kwestię bezczynności Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych, zdecydował się na taki krok.    W 2023 roku zapytaliśmy wszystkie Regionalne Dyrekcje Lasów Państwowych o wydatki na reklamę z wcześniejszego…

Dokumentacja

Instytucje do podziału – monitoring upolityczniania instytucji publicznych

Rozpoczynamy realizację ogólnopolskiego projektu „Instytucje do podziału”, którego celem jest zbadanie, jak po wyborach zmieniają się kadry w instytucjach publicznych i spółkach Skarbu Państwa oraz czy procesy te są przejrzyste i oparte na kompetencjach. O projekcie W wielu instytucjach publicznych, szczególnie po wyborach,  dochodzi do licznych zmian kadrowych. Pojawiają się pytania, czy stanowiska są obsadzane…