na stronie:
Dokumentacja

Przyszłość ustawy o dostępie do informacji publicznej. Spotkanie w KPRM

8 czerwca 2026 r. w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów odbyło się spotkanie poświęcone funkcjonowaniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. W spotkaniu wzięli udział przedstawiciele rządu i strony społecznej.  Jak poinformował minister Maciej Berek, impuls do podjęcia tej dyskusji stanowiła debata na posiedzeniu Rady Ministrów, podczas której zwrócono uwagę na problemy pojawiające się w codziennym…

Dokumentacja

Czwartkowe wieczory z Watchdogiem

Rozpoczynamy cykl krótkich, otwartych spotkań online na żywo, które będą okazją do rozmów o jawności życia publicznego, prawie do informacji, działaniach samorządów oraz problemach, z którymi na co dzień mierzą się obywatele.

Dokumentacja

Dołącz do zespołu poradni prawnej Sieci Obywatelskiej Watchdog Polska

Stowarzyszenie Sieć Obywatelska Watchdog Polska poszukuje osób chcących dołączyć do zespołu poradni prawnej. Zgłoszenia zbieramy do 28.06.2026 r. Minimalne kwalifikacje osoby aplikującej: ukończony co najmniej III rok studiów na kierunku prawo/prawo i administracji (w tym zdany egzamin z prawa konstytucyjnego oraz z prawa administracyjnego i procedury administracyjnej), umiejętność jasnego i przystępnego formułowania wypowiedzi pisemnych na…

Dokumentacja

Algorytm nam nie pomoże, Ty możesz

Czy nas słychać, czy nas widać? To wbrew pozorom bardzo poważne pytanie. Piszemy artykuły, posty, analizujemy orzecznictwo, zapraszamy Was na webinary, live’y, do korzystania z naszego poradnictwa, na spotkania i szkolenia, nagrywamy rolki, by trafiały do Was merytoryczne materiały o prawie do informacji. Chcemy też, by temat jawności wciąż był obecny w debacie publicznej. To…

Dokumentacja

Jawność wydatków biur poselskich. Czy potrzebna jest zmiana prawa?

Wydatkowanie środków publicznych na funkcjonowanie biur poselskich stanowi jeden z tematów, który co jakiś czas budzi zainteresowanie mediów, a niekiedy także kontrowersje. Każdemu posłowi i każdej posłance przysługuje miesięczny ryczałt na pokrycie kosztów związanych z funkcjonowaniem biura poselskiego, przekazywany z góry do piątego dnia każdego miesiąca na rachunek bankowy biura. Kwota tego ryczałtu wynosi obecnie…

Dokumentacja

Administracja publiczna korzysta z AI, ale wciąż za mało o tym wiemy

Monitoring, chatboty, analiza dokumentów i rozpoznawanie obrazów – sztuczna inteligencja coraz częściej wspiera administrację publiczną. Nasze badanie pokazuje jednak, że wiele instytucji nie potrafi odpowiedzieć na podstawowe pytania o stosowane systemy, ich ryzyko czy wpływ na prawa obywateli. W połowie maja przedstawiliśmy pierwszą część raportu dotyczącego wykorzystania przez instytucje publiczne sztucznej inteligencji. Prezentowaliśmy w nim…

Dokumentacja

Demokracja tylko dla dorosłych? Jak polskie państwo uczy młodzież, że jawność to fasada

Polskie państwo chętnie zachęca młodych ludzi do aktywności obywatelskiej. Problem zaczyna się wtedy, gdy traktują te zachęty poważnie i próbują skorzystać z prawa do informacji. W praktyce często słyszą, że na demokrację są jeszcze za młodzi. Wokół nas roztacza się wieczny lament. Politycy, publicyści i socjologowie regularnie załamują ręce nad młodym pokoleniem: Dlaczego młodzież nie…

Dokumentacja

Ile naprawdę kosztują śmieci? Jak zrozumieć system odpadowy w gminie

Opłata za odpady komunalne jest jedną z tych danin, które mieszkańcy widzą od razu i bardzo łatwo porównują z sąsiednimi gminami. „U nas 38 zł, obok 32 zł — czyli tam jest lepiej” — to częsty skrót myślowy. Problem w tym, że w gospodarce odpadami taki skrót może prowadzić do fałszywych wniosków. Tekst przygotowano na…

Dokumentacja

Raport o stanie gminy bez tajemnic. Nagranie z webinaru

Czy raport o stanie gminy to tylko urzędowy obowiązek i „laurka” dla władzy, czy realne narzędzie kontroli obywatelskiej? Jak mieszkańcy oraz radni mogą ,,wycisnąć” z tego dokumentu jak najwięcej, a lokalne władze urządzić wokół niego „święto demokracji”? Co roku, już od sześciu lat, do 31 maja, wójtowie, burmistrzowie i prezydenci miast mają obowiązek przedstawić radzie…

Dokumentacja

Jawność AI w administracji publicznej musi być standardem

Po raz kolejny przedstawiliśmy nasze uwagi w ramach konsultacjach projektu „Polityki rozwoju sztucznej inteligencji w Polsce do 2030 roku”. Zwracamy w nich uwagę na potrzebę realnej przejrzystości w wykorzystywaniu AI przez administrację publiczną. Nasze wcześniejsze rekomendacje dotyczące rozliczalności, dokumentowania i nadzoru nad systemami sztucznej inteligencji nadal pozostają aktualne. Obecnie jednak szczególnie podkreślamy dwa rozwiązania, bez…

Dokumentacja

Senackie komisje poparły poprawki do ustawy anty-SLAPP

Senat przyjął uchwałę w sprawie ustawy o szczególnych środkach ochrony w postępowaniu cywilnym osób uczestniczących w debacie publicznej. To ważny etap prac nad przepisami, które mają chronić osoby zabierające głos w sprawach publicznych przed nadużywaniem pozwów cywilnych. Ustawa dotyczy tzw. spraw SLAPP, czyli postępowań sądowych wszczynanych nie po to, by realnie dochodzić ochrony praw, ale…

Dokumentacja

Tajemnica weterynaryjna kontra prawo do informacji. Sprawa schroniska trafia do ETPC

Aktywistka, w ramach swojej działalności w organizacji pozarządowej, chciała sprawdzić, jak miejskie schronisko, finansowane ze środków publicznych, opiekuje się zwierzętami. Polskie sądy uznały jednak, że dane z dokumentacji leczenia są objęte tajemnicą weterynaryjną. Przy naszym wsparciu sprawa trafiła do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka — bo bez dostępu do informacji nie ma realnej społecznej kontroli schronisk.…

Dokumentacja

Wybór RPO to sprawa nas wszystkich. Apelujemy o przejrzystą procedurę i publiczne wysłuchania kandydatów

Sieć Obywatelska Watchdog Polska podpisała apel organizacji społecznych w sprawie standardów wyboru Rzecznika Praw Obywatelskich. Razem z innymi organizacjami działającymi na rzecz praw człowieka zwracamy się do Parlamentu o przeprowadzenie tej procedury w sposób transparentny i dostępny dla obywateli i obywatelek. Pełna treść apelu  Kadencja obecnego Rzecznika Praw Obywatelskich, prof. Marcina Wiącka, upływa 23 lipca…

Dokumentacja

UE zaostrza walkę z korupcją. Co zmieni nowa dyrektywa antykorupcyjna? 

Unia Europejska przyjęła dyrektywę antykorupcyjną, która ma ujednolicić przepisy karne i standardy przeciwdziałania korupcji we wszystkich państwach członkowskich. Dyrektywa 2026/1021, opublikowana 11 maja 2026 r., obejmuje nie tylko nowe typy przestępstw i surowsze sankcje, ale także obowiązek budowy krajowych strategii antykorupcyjnych, ochrony sygnalistów i zwiększenia jawności życia publicznego. Nowe przepisy znacząco wpłyną także na polskie…

Dokumentacja

Kto, do czego i jak korzysta z AI w instytucjach publicznych?

Latem 2025 roku wysłaliśmy wnioski o informację publiczną do 5480 instytucji realizujących zadania publiczne, pytając: czy korzystają ze sztucznej inteligencji, do czego ją wykorzystują i czy mają zasady regulujące używanie narzędzi AI przez pracowników. Odpowiedziało 74% podmiotów, ale samo badanie pokazało nie tylko rosnącą obecność AI w administracji – przede wszystkim ujawniło problem z przejrzystością…