na stronie:
Dokumentacja

Wystarczy jeden mail. Jak zapytać urząd i co zrobić, kiedy milczy

Ile gmina zapłaciła za festyn, kto dostał kontrakt na odśnieżanie, ile zarabia dyrektor szpitala powiatowego? Na każde z tych pytań urząd musi odpowiedzieć każdemu, kto zapyta. Nie trzeba formularza, podpisu ani tłumaczenia, po co ci ta wiedza. Wystarczy jeden mail, a jeśli urząd go zignoruje, może skończyć się sprawą w sądzie. Zapraszamy na drugi artykuł…

Dokumentacja

Raport prywatny, sprawa publiczna. Gdzie kończy się „użytek wewnętrzny” ministerstwa?

Czy analiza przygotowana przez organizację branżową przestaje podlegać prawu do informacji tylko dlatego, że nie zamówił jej urząd i została przekazana „na użytek wewnętrzny”? Przypadek raportu o rynku pelletu pokazuje problem znacznie szerszy niż ceny jednego paliwa. Pod koniec maja 2026 r. zwróciłem się do Ministerstwa Energii o informacje dotyczące analiz i prognoz cen pelletu…

Dokumentacja

25 lat prawa do informacji. Jawność jako narzędzie kontroli władzy

25 lat temu w Indeksie Percepcji Korupcji Transparency International, najpopularniejszym mierniku stanu odporności państw na występowanie zjawisk korupcyjnych – Polska otrzymała 4,1 punktu w skali od 0 do 10. W ostatnim Indeksie ogłoszonym pod koniec lutego 2026 roku (czyli praktycznie za rok 2025) – 53 punkty w zmienionej skali od 0 do 100 punktów. Postęp…

Dokumentacja

Tydzień prawa do informacji

Ustawa o dostępie do informacji publicznej skończyła 25 lat. To prawo, z którego wciąż korzysta niewielu — nie dlatego, że jest trudne, ale dlatego, że wiele osób nie wie, jak zacząć.  Dlatego organizujemy Tydzień Prawa do Informacji, w ramach którego członkowie i członkinie Sieci Obywatelskiej Watchdog Polska organizują w swoich miejscowościach bezpłatne szkolenia. Sprawdź, gdzie…

Dokumentacja

Jak znaleźć odpowiedzi instytucji na Fedrowaniu?

Na stronie fedrowanie.siecobywatelska.pl publikujemy wnioski o udostępnienie informacji publicznej wysyłane do instytucji oraz otrzymane od nich odpowiedzi. Dane w serwisie są uporządkowane w monitoringi i sprawy: monitoring to całe badanie, w ramach którego wysyłamy taki sam lub podobny wniosek do wielu instytucji, np. „Ile zarabiają lekarze?” albo „Opieka nad zwierzętami bezdomnymi”; sprawa to korespondencja z…

Dokumentacja

Media samorządowe – nagranie z webinaru i narzędziownik

Samorząd może wydawać gazetę, bo prawo prasowe z 1984 roku mu tego nie zabrania. Kłopot w tym, że bardzo często robi z niej tubę dla wójta czy burmistrza, a przy okazji wypycha z rynku niezależnych wydawców. Zapis, który miał to uporządkować, wypadł z projektu ustawy medialnej, a sam projekt stanął. Podczas webinaru Sieci Obywatelskiej Watchdog…

Dokumentacja

Apel o jawny wybór przewodniczącego KRiBSI

Wraz z 21 innymi organizacjami społecznymi apelujemy do marszałków Sejmu i Senatu o zapewnienie przejrzystego procesu wyboru pierwszego Przewodniczącego Komisji Rozwoju i Bezpieczeństwa Sztucznej Inteligencji (KRiBSI). Domagamy się opublikowania listy osób kandydujących na to stanowisko oraz zorganizowania wysłuchania publicznego, podczas którego kandydaci i kandydatki mogliby przedstawić swoje doświadczenie, wizję działania Komisji i odpowiedzieć na pytania…

Dokumentacja

Spotkanie w sprawie odpowiedzialności karnej za zniesławienie

9 września 2026 r. odbyło się spotkanie poświęcone problemom związanym ze stosowaniem art. 212 Kodeksu karnego oraz jego wpływem na wolność słowa i debatę publiczną. Uczestniczyli w nim: Rzeczniczka Praw Obywatelskich, przedstawiciele Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka i Sieci Obywatelskiej Watchdog Polska, ekspertka Rady Europy oraz przedstawiciele zespołów prawa karnego i prawa konstytucyjnego Biura RPO. To…

Dokumentacja

To nie jest ustawa tylko dla specjalistów – UDIP z perspektywy lokalnego watchdoga

  Można powiedzieć, że jestem praktykiem korzystania z ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wysyłam kilkadziesiąt wniosków rocznie, a zebrane informacje wykorzystuję w codziennej pracy w Fundacji Wolności – organizacji, która patrzy na ręce władzom samorządowym. Co więcej, jesteśmy wydawcą tytułu prasowego „Jawny Lublin”, którego istotą jest udostępnianie czytelnikom i czytelniczkom informacji, zwłaszcza tych trudno…

Dokumentacja

Był na posiedzeniu, więc protokołu nie dostanie. Łódź odmawia radnemu osiedla

Jeden z łódzkich radnych osiedlowych poprosił Prezydenta Łodzi o protokoły z posiedzeń rady, w której zasiada. Urząd najpierw odesłał go do siedziby rady, a przed sądem dodał, że skoro był na posiedzeniach, to informację już ma. Przystąpiliśmy do sprawy. Tym bardziej, że gdy o te same protokoły poprosiliśmy sami, dostaliśmy je bez problemu. Radny złożył…

Dokumentacja

Apelujemy do ministra Żurka: czas uchylić art. 212 Kodeksu karnego

Ustawa anty-SLAPP obowiązuje od 8 lipca, ale chroni tylko przed pozwami cywilnymi. Za tę samą wypowiedź nadal można trafić na ławę oskarżonych. Sieć Obywatelska Watchdog Polska, Helsińska Fundacja Praw Człowieka, ARTICLE 19 Europe, Izba Wydawców Prasy i kilkanaście innych organizacji wystosowały list do Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego Waldemara Żurka z apelem o dekryminalizację zniesławienia.…

Dokumentacja

Sto lat, Ustawo!

25 lat temu uchwalono ustawę o dostępie do informacji publicznej. Po ćwierćwieczu można już zdecydowanie odpowiedzieć na pytanie, czy spełniła swoją rolę. Moja odpowiedź brzmi – tak, ustawa się udała. Nie oznacza to, że dostęp do informacji publicznej w Polsce działa idealnie. Nie działa. Nadal zdarzają się wnioski pozostawiane bez odpowiedzi, próby przeciągania postępowań, nieuzasadnione…

Dokumentacja

Media samorządowe – informacja, promocja czy propaganda?

Czy urząd gminy powinien wydawać własną gazetę? Gdzie kończy się informowanie mieszkańców, a zaczyna promocja władz za publiczne pieniądze? 8 września zapraszamy na bezpłatny webinar o mediach wydawanych przez samorządy. W Watchdog Polska zajmujemy się tym tematem od lat. Monitorowaliśmy gazety i portale prowadzone przez samorządy, liczyliśmy, ile publicznych pieniędzy idzie na ich wydawanie, i…

Dokumentacja

Czego nauczyła mnie ustawa o dostępie do informacji publicznej?

Minęło 25 lat, odkąd dowiedziałam się, że mam jakieś prawa. Jako studentka zaczęłam pracować w instytucji publicznej. Od środka widziałam, jak rządzący wydzierali sobie w niej stanowiska. Ktoś z kadr pytał – jak to jest, że członka zarządu nigdy nie ma w pracy, a pensja na koniec miesiąca jest wysyłana na konto? Administracja tej instytucji…

Dokumentacja

Konkurs „Masz prawo wiedzieć! 25 lat ustawy o dostępie do informacji publicznej”

6 września 2001 roku Sejm uchwalił ustawę o dostępie do informacji publicznej. Ćwierć wieku później prawo do pytania i obowiązek odpowiadania są oczywistością, choć nie zawsze działa to tak, jak byśmy chcieli i dlatego powstała nasza organizacja.  Z okazji jubileuszu ustawy Sieć Obywatelska Watchdog Polska ogłasza konkurs. Prace przyjmujemy od 1 do 20 września 2026…