W kwietniu i maju odbyły się dwa wydarzenia międzynarodowe, podczas których znalazło się miejsce na poruszenie kwestii korzystania z prawa do informacji, aby przeciwdziałać pojawianiu się nieprawdziwych informacji w debacie publicznej. Choć robimy to od lat, rzeczywistość stawia przed nami nowe wyzwania. Idea Challenge Camp w Kijowie Sieć Watchdog wraz z Forum Informationsfreiheit z Austrii,…
Od 15 lat obowiązuje w Polsce ustawa o dostępie do informacji publicznej. Na jej podstawie każdy może zadać instytucji publicznej pytanie dotyczące realizowanych przez nią zadań oraz jej finansów. Czy Polacy pytają? Kiedy pod koniec zeszłego roku minister koordynator służb specjalnych przedstawił projekt ustawy o jawności życia publicznego, która ma zastąpić obecnie obowiązującą ustawę o…
W październiku zeszłego roku zostałam zaproszona do Brukseli, żeby wziąć udział w Tygodniu Aktywnych Obywateli. Spotkanie, w którym brałam udział miało miejsce niedaleko skweru, na którym stało kilka figur przedstawiających europejskiego obywatela. Ich widok wywołał we mnie zaskakujące poczucie braku adekwatności. Skąd ono się wzięło? Przecież we wszystkich politykach unijnych wiele się mówi o obywatelach.…
Właśnie wróciliśmy z Walnego Zgromadzenia Forum Społeczeństwa Obywatelskiego Unii Europejskiej i Rosji. Jesteśmy w Forum od 2011 roku i stopniowo coraz lepiej rozumiemy, co ta platforma współpracy nam daje. Początkowo chcieliśmy po prostu dzielić się doświadczeniem i wspólnie działać z innymi organizacjami w osiąganiu naszych celów – większej przejrzystości i rozliczalności władzy. Z czasem zobaczyliśmy,…
Konstytucja gwarantuje każdemu obywatelowi „wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów” (art.61 ust.2 Konstytucji). Realizacja tego uprawnienia bywa utrudniana. W kwietniu 2018 powodem ograniczeń dotyczących wejścia na posiedzenia plenarne miały być względy bezpieczeństwa. W budynku parlamentu trwa bowiem protest rodziców osób niepełnosprawnych. Czy obecność niewielkiej grupy osób na korytarzach sejmowych jest…
Pod koniec kwietnia pojechaliśmy do Radomia, spotkać się z uczniami VI Liceum Ogólnokształcącego im. Jana Kochanowskiego, żeby porozmawiać z nimi o Polsce. Byliśmy ciekawi ich spojrzenia na otaczającą ich rzeczywistość, ale nie ukrywamy, że towarzyszył nam lęk – czy tematy, którymi zajmujemy się od 15 lat, okażą się dla nich ważne? W szkole przywitała nas…
Czy wynagrodzenia specjalisty ds. kontaktów z mediami pracującego w starostwie jest jawne? Z jednej strony to pracownik opłacany z publicznych pieniędzy, ale czy osoba pełniąca funkcje publiczne? Jawne wynagrodzenia? To zależy Wszędzie tam, gdzie w grę wchodzi wydatkowanie publicznych środków, obowiązuje zasada transparentności, dlatego informacje o wynagrodzeniach pracowników urzędów są jawne. Problem pojawia się, gdy…
Co zrobić, gdy nie widzimy swojego kandydata w wyborach? Czy istnieje zagrożenie, że wybory będą sfałszowane? Czy warto organizować lokalne debaty? Te i inne pytania padały podczas trzygodzinnej debaty w Lubartowie. Dzielimy się odpowiedziami i zachęcamy do rozmawiania na podobne tematy w waszych miejscowościach. W debacie wzięły udział osoby o różnorodnym, ale w jakiś sposób…
Na początku marca wysłaliśmy do przedszkoli wnioski o informacje publiczną dotyczące żywienia. Do działania zmotywował nas artykuł o panierowanej mortadeli (W przedszkolu dają kotlety z mortadeli. Matka walczy z dyrekcją, a ta wyrzuca 3-latkę z przedszkola). Wprawdzie Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 26 lipca 2016 r. reguluje kwestie żywienia w jednostkach systemu oświaty, ale zawarte…
11 maja 2017 roku weszła w życie ustawa, która daje każdemu pacjentowi prawo do leczenia bólu. Ma ono być realizowane zgodnie z aktualną wiedzą medyczną, bez względu na źródło bólu, wiek pacjenta i miejsce pobytu. Czy szpitale realizują te wytyczne? Zapytaliśmy o to placówki z dwóch województw. Kilka dni po wejściu w życie nowej ustawy…
Młodzi ciągle siedzą w telefonach! Żyją tylko w Internecie! Nie nawiązują prawdziwych relacji a państwo to dla nich maszynka do zarabiania pieniędzy! Często takie stereotypy przelatują nam przez głowę w połączeniu z niesłabnącą obawą o to, kto będzie urządzał nasze państwo za 5, 10, 15 lat. Badania potwierdzają niektóre elementy tego obrazu młodych – przywiązanie…
Przez ostatnie dwa lata czterokrotnie wysyłaliśmy do ministerstw wnioski o informacje dotyczące nagród przyznawanych pracownikom. Większość resortów najpierw zwlekała, żeby w końcu udzielić niepełnej odpowiedzi. Czekamy, czekamy… We wnioskach prosiliśmy m. in. o podanie imienia i nazwiska nagrodzonego, kwoty nagrody oraz uzasadnienia jej przyznania. Łącznie wnioski obejmowały okres 2015-2017 r. Pierwszą reakcją części ministerstw było…
Każde wybory angażują emocje, ponieważ wiążą się ze zmianą. I nie chodzi tylko o oczywistą zmianę w fotelu burmistrza czy radnego. Ta zmiana zatacza dużo szersze kręgi – dotyka wszystkich osób angażujących się w politykę, ludzi, których los zależy od decyzji polityków czy po prostu samych wyborców, którzy poczują skutki swoich wyborów w przyszłości. Jak…
Prezydent Szczecina udostępnił nam treść umowy sponsorskiej dotyczącej Areny Szczecin i zawartej z firmą Netto sp. z o.o. Nie udostępniono nam tylko jednego paragrafu, niestety tego najważniejszego, dotyczącego kwoty. Zawnioskowaliśmy o jego udostępnienie, prezydent odmówił. Bezimienna Arena Szczecinianie od jakiegoś czasu przyglądali się poszukiwaniu przez miasto sponsora tytularnego dla dużego obiektu widowiskowo-sportowego, który do niedawna…
W debacie o stanie polskiego sądownictwa z zauważalną regularnością powraca kwestia przewlekłości postępowań i opieszałości sądów. Dzisiaj opowiemy Wam, jak to wygląda w praktyce na przykładzie jednej z naszych spraw.
Czy wyciągi ze służbowych kart płatniczych ministerstwa są informacją publiczną? My stoimy na stanowisku, że tak, ale MON jest odmiennego zdania. Ciekawe, jakie stanowisko w tej sprawie przyjmie sąd. W ostatnim czasie głośno było o wysokich wydatkach ze służbowych kart płatniczych Ministerstwa Obrony Narodowej. Dlatego postanowiliśmy zawnioskować o udostępnienie wyciągów z tych kart, żeby przyjrzeć…
Sieć Obywatelska Watchdog Polska kończy w tym roku piętnaście lat. Na pewno mieliśmy znaczący wpływ na to, że obywatele coraz częściej korzystają ze swoich praw i są gotowi bronić ich w sądach. Udało nam się nauczyć niektóre urzędy i instytucje, że mają obowiązek udostępniać informację. Udało nam się też zbudować ruch ludzi chcących wpływać na…
W lipcu 2018 r. upłynie trzeci rok, od kiedy uruchomiliśmy elektroniczny system poradnictwa . W związku z tym prezentujemy Wam krótkie podsumowanie. Od początku kilkunastoletniej już działalności Sieci można z łatwością zaobserwować, że wsparcie prawne było i jest jednym z naszych priorytetowych celów. Od zawsze ze Stowarzyszeniem związane były osoby, które odpowiadały na pytania, szkoliły…
Oddajemy w Wasze ręce nasz program na najbliższe trzy lata. Po 15 latach działalności wciąż mamy co robić. Niedawno jedna z dziennikarek radiowych powiedziała, że temat dostępu do informacji z niszowego stał się mainstreamowy. Dużo w tym racji, prawo do informacji dosyć regularnie pojawia się w mediach, zwykle w kontekście nieudostępnienia jakichś danych przez władzę…
Umowa o pracę i zakres obowiązków radnego gminnego, pracującego w spółce komunalnej – czy są jawne? Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nie są to informacje publiczne. Niekorzystny dla możliwości kontrolowania spółek komunalnych wyrok WSA w Szczecinie pozostaje zatem w mocy.
Czy organizacje społeczne czują się w Polsce bezpiecznie? Czy mają dobre warunki do działania? Wokół tych zagadnień toczyła się dyskusja towarzysząca prezentacji w Polsce raportu Agencji Praw Podstawowych Unii Europejskiej dotyczącego warunków działania NGO-sów w krajach członkowskich. Relację z wydarzenia przygotował Ignacy Dudkiewicz z ngo.pl “Targowica” My odnieśliśmy się do kwestii ataków na siedzibę naszej…
21 marca 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny miał ocenić, czy w świetle prawa możliwe jest odrzucanie skargi w sprawie, które w ocenie sądu jest “oczywiście i rażąco błaha”. 42 grosze Przypomnijmy, że wszystko zaczęło się od prostego pytania zadanego urzędowi gminy. Mieszkanka zwróciła się z wnioskiem o udostępnienie informacji, która powinna znajdować się w Biuletynie…
Na początku lutego 2018 r. zapytaliśmy partie polityczne (Zieloni, Twój Ruch, PiS, PO, SLD, PSL, Nowoczesna) o wyciągi bankowe oraz o skany uchwał zarządu partii z okresu od 1 września 2017 do 12 lutego 2018 r. Z powodu zawirowań związanych z adresem mailowym 2 marca wysłaliśmy ponownie wniosek do SLD. Partia odpowiedziała w ustawowym terminie,…
Dziennikarze i przyjaciele Jana Kuciaka – słowackiego dziennikarza, który został zamordowany – doszli do wniosku, że bardzo prawdopodobną przyczyną jego śmierci było ujawnienie przez urzędników jego tożsamości, jako osoby, która wnioskowała o informację. Ta wiadomość zelektryzowała środowisko wszystkich, którym zależy na dobrym państwie. Oto wspólny list, który my również podpisaliśmy. Porusza on problem gwarancji anonimowości…
Rządowy projekt nowego prawa, nad którym pracuje obecnie Sejm, zakłada ograniczenie naszej wiedzy o funkcjonowaniu systemu ratownictwa medycznego, w tym m.in. o tym, jaki jest czas dojazdu karetki i ile kosztuje funkcjonowanie systemu. Choć po pierwszym czytaniu sejmowa komisja wyeliminowała część ograniczeń, nie można wykluczyć powrotu do pierwotnie zaprojektowanych regulacji. Pod koniec lutego wysłaliśmy stanowisko…
Patrząc na ważne dla Polski zrywy wolnościowe – czy to w sierpniu 1980 roku, czy z czasu powstawania Komitetu Obrony Robotników, jako Sieć Watchdog interesujemy się tym jaką rolę odegrało w nich prawo do informacji. Taka ciekawość pojawiła nam się także przy okazji wydarzeń Marca 1968 roku. Rzecznik Praw Obywatelskich, Adam Bodnar, wymienił 40 naruszeń…
W tekście Do kogo idzie drewno z Białowieży? Sąd uchyla decyzję odmawiającą udostępnienia umów! informowaliśmy o wygranej sprawie z Nadleśnictwem Białowieża m.in. o skany umów, związanych z gospodarowanie drewnem uzyskanym z ww. wycinki. Po udostępnieniu tej informacji na naszym profilu facebook’owym Nadleśnictwo Białowieża skomentowało, że jedną z przyczyn odmowy udostępnienia nam informacji była kwestia bezpieczeństwa nabywców drewna.…
W ubiegłbym tygodniu wysłaliśmy do NSA petycję dotyczącą uzupełnienia rejestru umów i wyeliminowania ograniczenia kwotowego (jawne w rejestrze są obecnie tylko umowy powyżej 3500 zł). Dziękujemy wszystkim, którzy ją poparli! Przypomnijmy, że NSA zajął się naszą petycją z sierpnia 2017 r., pod którą podpisy zbieraliśmy podczas zeszłorocznego festiwalu Przystanek Woodstock. Na pierwszy rzut oka odnieśliśmy…
Choć minął prawie rok od naszego wniosku o udostępnienie ekspertyz dotyczących wyboru Donalda Tuska na przewodniczącego Rady Europejskiej, o których Witold Waszczykowski mówił w telewizji, to do dziś ich nie otrzymaliśmy. Wygraliśmy przed pierwszą instancją, ale pełnomocniczka MSZ złożyła skargę kasacyjną. Sprawa nabiera rumieńców, bo skorzystano z argumentu “szach mat” – ministerstwo nie posiada ekspertyz…
Zmiana przepisów dotyczących wyborów do Krajowej Rady Sądownictwa była przedmiotem licznych debat, a obowiązującym przepisom słusznie zarzucano niekonstytucyjność. Do problemów, jakie zgotował nam ustawodawca, należy teraz dołożyć proces wyboru kandydatów do KRS. Fundamentalną sprawą jest maksymalna jawność procesu wyłaniania składu Krajowej Rady Sądownictwa. Procedura zgłaszania kandydatów zakłada odpowiednią liczbę osób lub sędziów popierających danego kandydata.…
