Centralny Rejestr Umów ruszył 1 lipca. Po miesiącu jest w nim ponad 158 tysięcy umów na łączną kwotę 10,8 miliardów złotych (dane z 03.08 na podstawie Atlasu Przetargów). Liczby robią wrażenie, zwłaszcza jeśli pamięta się, ile lat trwał spór o sam kształt rejestru. Ale pierwszy miesiąc to za wcześnie na świętowanie i dobry moment, żeby…
Sieć Obywatelska Watchdog Polska realizuje zadanie publiczne „Jawność w działaniu – rozwój Sieci Obywatelskiej Watchdog Polska 2026–2028”, dofinansowane ze środków budżetu państwa w ramach Rządowego Programu Rozwoju Organizacji Obywatelskich na lata 2018-2030 PROO. Programem zarządza Narodowy Instytut Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego. Projekt polega na wzmocnieniu instytucjonalnym Sieci Obywatelskiej Watchdog Polska oraz rozwoju trwałej…
Korzystanie z prawa do informacji nie zawsze jest usłane różami. Na szczęście powstają aplikacje i narzędzia internetowe, które mogą ułatwiać przeglądanie danych i poruszanie się po procedurach. O wielu z nich piszą nam osoby obserwujące nasze działania, dlatego postanowiliśmy zebrać je w jednym miejscu. Zapraszamy na przegląd narzędzi online tworzonych przez pasjonatów prawa do informacji. …
Komisja Europejska udostępniła nam umowę dotyczącą zakupu szczepionek przeciw COVID-19 od Pfizer/BioNTech. Część dokumentu nadal pozostaje utajniona – m.in. informacje o cenach, rozliczeniach i odpowiedzialności producenta. Publikujemy umowę i analizujemy, czy odwołać się od decyzji Komisji. W 2020 pierwszy raz zapytaliśmy o umowę na zakup szczepionek w trakcie pandemii koronawirusa. KPRM odpisała wówczas, że nie…
W środę, 22 lipca, odbyło się spotkanie online grupy roboczej zajmującej się dostępem do informacji publicznej.Tematem rozmowy były e-narzędzia wspierające jawność, funkcjonowanie Biuletynu Informacji Publicznej oraz rozwiązania, które mogłyby ułatwić administracji udzielanie odpowiedzi na wnioski o informację publiczną. To ciąg dalszy procesu zainicjowanego w czerwcu przez KPRM. W ubiegłym tygodniu odbyło się również inne spotkanie…
15 lipca 2026 r. w Ministerstwie Sprawiedliwości odbyło się robocze spotkanie poświęcone wdrażaniu nowych przepisów dotyczących ochrony osób uczestniczących w debacie publicznej przed strategicznymi powództwami zmierzającymi do jej tłumienia, tzw. SLAPP. Spotkanie było związane z wejściem w życie 8 lipca 2026 r. ustawy o szczególnych środkach ochrony w postępowaniu cywilnym osób uczestniczących w debacie publicznej,…
Na zaproszenie strony rządowej 15 lipca br. odbyło się spotkanie tzw. II grupy roboczej zajmującej się prawem do informacji. Spotkanie to było kolejnym etapem dyskusji o przyszłości ustawy o dostępie do informacji publicznej, zapoczątkowanej podczas czerwcowego spotkania w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Wówczas uzgodniono powołanie dwóch grup roboczych, które mają pogłębić rozmowę o wybranych problemach…
Podpisaliśmy się pod apelem organizacji ekologicznych wzywającym rząd i parlament do odrzucenia projektu nowelizacji ustawy o lasach, skierowanego do Sejmu jako druk nr 2779. Apelujemy również o ponowne rozpoczęcie prac nad przepisami, które w pełni wykonają wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 2 marca 2023 roku i zapewnią obywatelom rzeczywisty wpływ na sposób zarządzania lasami.…
Poniższy tekst ukazała się na stronie Instytutu Finansów Publicznych. Uruchomienie Centralnego Rejestru Umów było jednym z najważniejszych kroków na rzecz zwiększenia transparentności finansów publicznych w Polsce. Po latach prac i debat obywatele zyskali dostęp do informacji o umowach zawieranych przez instytucje publiczne. Pojawia się jednak pytanie, czy obecna forma rejestru rzeczywiście pozwala realizować cele, dla…
W finałowym odcinku trzeciego sezonu „Samorząd LevelUp” Joanna Wons-Kleta i Szymon Osowski rozmawiali o tym, co dzieje się za zamkniętymi drzwiami polskich gmin — o lokalnym lobbingu, wpływie na decyzje samorządowe i o tym, dlaczego jawność procesów decyzyjnych jest warunkiem realnej kontroli władzy. Punktem wyjścia do rozmowy był raport Sieci Obywatelskiej Watchdog Polska „Za zamkniętymi…
23 czerwca 2026 r. w Dzienniku Ustaw pod poz. 830 opublikowano ustawę z dnia 29 maja 2026 r. o szczególnych środkach ochrony w postępowaniu cywilnym osób uczestniczących w debacie publicznej, określaną jako ustawa anty-SLAPP. Ustawa weszła w życie 8 lipca 2026 r., po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Nowe przepisy mają wzmacniać ochronę osób…
Od 1 lipca 2026 roku działa Centralny Rejestr Umów. To moment, na który czekaliśmy od lat. Nie dlatego, że rejestr jest idealny. Nie jest. Nie dlatego, że rozwiązuje wszystkie problemy z dostępem do informacji o wydatkowaniu pieniędzy publicznych. Nie rozwiązuje. Ale dlatego, że po raz pierwszy dostajemy jedno miejsce, w którym można sprawdzić informacje o…
Poniższy tekst ukazał się na stronie Instytutu Finansów Publicznych. Od 1 lipca sprawdzisz, na co wydawane są Twoje podatki Od 1 lipca 2026 r. każdy obywatel może wejść na rejestrumow.gov.pl i sprawdzić, kto, z kim i za ile podpisał umowę finansowaną z publicznych pieniędzy – bez składania wniosku o dostęp do informacji publicznej, bez czekania na odpowiedź…
Czy klub sportowy należący do samorządu może ukrywać wynagrodzenia finansowane z publicznych pieniędzy? Większość klubów twierdzi, że tak. Zapytaliśmy o wynagrodzenia osiem samorządowych spółek sportowych. Łączy je jedno – żadna nie zdecydowała się na pełną jawność. W lutym pisaliśmy o naszych wnioskach o informację publiczną do Śląska Wrocław i Piasta Gliwice (więcej tutaj). Pytaliśmy…
Poniższy tekst ukazała się na stronie Instytutu Finansów Publicznych. Konto w Centralnym Rejestrze Umów Jednostek Sektora Finansów Publicznych (CRU JSFP) powinny założyć osoby wyznaczone przez kierownika jednostki sektora finansów publicznych do obsługi systemu. Sam kierownik jednostki nie musi być użytkownikiem systemu, jednak odpowiada za prawidłową realizację obowiązków związanych z publikowaniem informacji o umowach. Przed rozpoczęciem pracy…
