Jak teraz jest z tą jawnością? Gorzej czy lepiej niż za poprzednich rządów? To zależy – odpowiedziałby prawnik i to jest w zasadzie najlepsza odpowiedź, bo rzeczywiście zależy, gdzie przyłożyć ucho i oko. Teoretycznie nic się nie zmieniło. Mamy tę samą Konstytucję z jej 61 artykułem mówiącym o tym, że „Obywatel ma prawo do…
Podczas trwającej w dniach 9-10 grudnia w Legionowie konferencji “Oświadczenia majątkowe – unifikacja, cyfryzacja, kontrola” Centralne Biuro Antykorupcyjne przedstawiło kierunki zmian w przepisach dotyczących oświadczeń majątkowych. Obecnie nasz system sprawia wiele trudności osobom zobowiązanym do składania oświadczeń i jest niezgodny z międzynarodowymi standardami. Co nie działa? Mankamentów i wad systemu jest wiele i są znane…
Na początku marca 2025 r., w trakcie prezydenckiej kampanii wyborczej, kończy się kadencja Szefowej Krajowego Biura Wyborczego, minister Magdaleny Pietrzak. Znajdujemy się w krytycznym momencie dla polskich wyborów. Rozwój technologiczny i kontekst geopolityczny wymagają poświęcenia większej uwagi regulacjom i stosowaniu prawa wyborczego, w szczególności w zakresie finansowania kampanii. Istnieje realne ryzyko zewnętrznej ingerencji w przebieg…
Na niedawno uruchomionej sejmowej platformie do konsultacji projektów poselskich pojawił się projekt zmian w Kodeksie pracy dotyczący jawności wynagrodzeń. Czy pracodawcy będą musieli ujawniać wynagrodzenia w ogłoszeniach o pracę? Proponowane przepisy mają zwiększyć transparentność wynagrodzeń, przeciwdziałać dyskryminacji płacowej i ułatwić pracownikom podejmowanie świadomych decyzji zawodowych. Jakie są propozycje zmian? Pracodawcy będą zobowiązani do podawania widełek…
Dziś, w Międzynarodowym Dniu Walki z Korupcją, Koalicja CASE opublikowała swój coroczny raport na temat SLAPP w Europie. Strategiczne Pozwy Przeciwko Partycypacji Publicznej (SLAPP) są coraz częściej stosowane w Europie jako narzędzie uciszania dziennikarzy, aktywistów i strażników społecznych. Te uporczywe pozwy mają na celu stłumienie głosów ujawniających nieprawidłowości lub rozliczających władze z ich działań, a…
Z okazji Międzynarodowego Dnia Praw Człowieka zapraszamy do odsłuchania rozmowy Szymona Osowskiego z dr hab. Marleną Sakowską-Baryłą*, profesor Uniwersytetu Łódzkiego. Z naszą gościnią rozmawialiśmy o meandrach dostępu do informacji, poruszając takie zagadnienia, jak: dostęp do informacji a RODO, cyfryzacja czy rejestr umów. Wspólnie zastanawialiśmy się m.in. nad tym, dlaczego urzędy nie cyfryzują informacji i…
Lokalny dziennikarz zamiast odpowiedzi na pytanie otrzymał pozew od spółki skarbu państwa. Za trzy wpisy na portalu X deweloper zażądał od aktywisty miejskiego przeprosin i wpłaty 25 tys. zł na cel społeczny. Mieszkańcy wyrażali niezadowolenie z planów budowy zakładu produkcyjnego w ich sąsiedztwie, więc korporacja za pośrednictwem kancelarii prawnej wezwała do zaprzestania naruszania jej dóbr…
6 listopada 2024 r. Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego (MKiDN) opublikowało raport z konsultacji publicznych dotyczących wdrożenia Europejskiego Aktu Wolności Mediów (EMFA) do polskiego porządku prawnego. Proces konsultacji był bezprecedensowy i może stanowić przykład transparentności oraz otwartości na udział społeczeństwa obywatelskiego w procesie legislacyjnym. Jednakże, jako koalicja organizacji społecznych zaangażowanych w reformę ładu medialnego w…
Trzeci już Zlot obrończyń i obrońców praw człowieka, organizowany przy okazji Międzynarodowego Festiwalu Filmowego Watch Docs, pokazał, że wydarzenie nie tylko się zakorzeniło, jako okazja do docenienia, integracji środowiska i świętowania, ale stało się miejscem generowania nowych ambitnych pomysłów. W 2024 roku było nas więcej niż w poprzednich latach. Spotkały się osoby działające w…
Są sprawy, które prowadzimy tak długo, że można zapomnieć, że trwają i o co w nich właściwie chodzi. Jedną z takich spraw — tasiemców jest ta dotycząca nieudostępniania przez Fundację Lux Veritatis informacji publicznej dotyczącej pozyskiwania i wydatkowania środków publicznych. Tu można przeczytać o historii naszych zmagań o dostęp do informacji o finansowaniu działań Fundacji…
W najnowszym odcinku podcastu Zajawka, Martyna Bójko rozmawia z Krzysztofem Wychowałkiem, członkiem Watchdoga, dyrektorem Ośrodka Działań Ekologicznych Źródła, członkiem zespołu ds. reformy łowiectwa przy ministrze klimatu i środowiska o jawności w kontekście informacji o polowaniach. Czy mamy prawo do informacji o polowaniach? Czy polowania są jakoś oznaczane i zgłaszane? Czy osoba, która nie chce,…
Gościem nowego, osiemnastego, odcinka Zajawki był Bartosz Pilitowski – lider zespołu i założyciel Fundacji Court Watch Polska. W dosyć długiej, ale bardzo ciekawej! rozmowie z Martyną Bójko opowiada m.in. o pracy obserwatorów sądowych. Dlaczego ich udział i jawność rozpraw jest ważna? Co robi obserwator/ka? Jak nim zostać? Jak się ma jawność w polskich sądach? Jaki…
13 grudnia 2016 r. do prawa o zgromadzeniach wprowadzono dwie szczególnie kontrowersyjne zmiany, które utrudniły obywatelom i obywatelkom RP możliwość korzystania z konstytucyjnie im gwarantowanej wolności zgromadzeń. Razem z innymi organizacjami apelujemy do Donalda Tuska o nowelizację tej ustawy, by znów była zgodna z Konstytucją i międzynarodowym prawem. Szanowny Panie Premierze! Jako organizacje obywatelskie działające…
Im wyższy stopień cyfryzacji instytucji publicznych, tym łatwiej w nich o jawność — to przekonanie towarzyszy nam od dawna, dlatego z uwagą przyglądamy się cyfrowym zmianom w urzędach. Kiedy nowy Minister Cyfryzacji zorganizował konsultacje społeczne wstępnych założeń Strategii Cyfryzacji Państwa, nie mogło nas tam zabraknąć. Efektem tych konsultacji jest opublikowana przez Ministerstwo 29 października nowa…
W kwietniu 2024 roku weszła w życie unijna Dyrektywa anty-SLAPPowa, która jest odpowiedzią na zjawisko pozywania dziennikarzy, aktywistów czy naukowców za krytykę osób wpływowych czy nagłaśnianie nadużyć władzy. Kraje członkowskie, w tym Polska, mają obecnie dwa lata na jej implementację do swoich systemów prawnych. Jednak samo wdrożenie dyrektywy do polskiego prawodawstwa nie wystarczy. My, dziennikarze,…
