Rządowe Centrum Legislacji zapowiada, że planowana nowelizacja ustawy o dostępie do informacji publicznej będzie miała ograniczony zakres. Podczas spotkania z organizacjami społecznymi 27 października 2026 r. przedstawiciele RCL poinformowali, że nie zamierzają uwzględniać części zmian zgłaszanych wcześniej przez samorządy i ministerstwa.

Wszystkie te informacje zostały jednak przekazane wyłącznie ustnie. Uczestnicy spotkania nie otrzymali żadnych dokumentów ani materiałów przedstawiających założenia nowelizacji, mimo że prosili o ich udostępnienie jeszcze przed spotkaniem. Nie mieli więc możliwości zapoznania się z konkretnymi propozycjami przepisów ani oceny ich potencjalnych skutków.
Wiceprezes RCL Piotr Ołdak poinformował, że po analizie dotychczasowych rozmów oraz ograniczeń wynikających z Konstytucji zdecydowano o znacznym zawężeniu planowanej nowelizacji. Projekt ma dotyczyć kwestii uznanych przez RCL za niezbędne. Zgodnie z przekazanymi informacjami planowane zmiany mają obejmować wyłącznie ustawę o dostępie do informacji publicznej, choć treść zaproszenia na spotkanie wskazywała na możliwe zmiany w ustawie o ochronie informacji niejawnych.
Jedną z propozycji jest doprecyzowanie przesłanek ograniczenia prawa do informacji ze względu na bezpieczeństwo, porządek publiczny lub ważny interes gospodarczy państwa, wskazanych w art. 61 ust. 3 Konstytucji.

RCL chce również umożliwić urzędom publikowanie w Biuletynie Informacji Publicznej zanonimizowanych wniosków o informację publiczną wraz z odpowiedziami. Dzięki temu osoby zainteresowane mogłyby korzystać z informacji udostępnionych już wcześniej, bez składania kolejnego wniosku. Według przedstawionej propozycji takie rozwiązanie mogłoby też odciążyć urzędy.

Jak poinformowano podczas spotkania, RCL nie planuje uwzględnienia części zmian proponowanych wcześniej przez stronę samorządową oraz niektóre ministerstwa. Z przedstawionych zapowiedzi wynika, że projekt nie ma wprowadzać obowiązku podawania pełnych danych osobowych we wniosku ani stosowania do niego wymogów Kodeksu postępowania administracyjnego. 

Nie wiadomo jednak, jak te zapowiedzi przełożą się na konkretne przepisy. Przedstawiciele organizacji społecznych zwracali uwagę, że bez konkretnych przepisów trudno ocenić skutki zapowiadanych zmian. Znaczenie będzie miało zwłaszcza to, jak zostaną sformułowane przesłanki ograniczenia jawności – w szczególności przesłanka bezpieczeństwa, która może być interpretowana szeroko.

Podczas spotkania wiceprezes RCL wskazał również, że przy określaniu kierunku prac uwzględniono uwagi i postulaty zgłaszane przez organizacje społeczne podczas wcześniejszych rozmów. Nie przedstawiono jednak informacji, które pozwalałyby ustalić, jakie konkretnie propozycje wzięto pod uwagę i w jaki sposób wpłynęły one na kształt planowanej nowelizacji. O tym jak przebiegały dotychczasowe spotkania można przeczytać w naszych kolejnych relacjach:

• Przyszłość ustawy o dostępie do informacji publicznej. Spotkanie w KPRM – Sieć Obywatelska Watchdog
• Wnioski seryjne, rozbudowane pytania i bezpieczeństwo. Ciąg dalszy rozmowy z rządem o prawie do informacji – Sieć Obywatelska Watchdog
• BIP-y w XXI wieku, czyli kolejne spotkanie o dostępie do informacji – Sieć Obywatelska Watchdog

RCL jest obecnie na etapie wnioskowania o wpis planowanej nowelizacji do wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów. Po uzyskaniu wpisu i przygotowaniu tekstu ustawy projekt ma zostać skierowany do konsultacji publicznych.

Będziemy przyglądać się dalszym pracom. Ostateczna ocena zapowiedzianych zmian będzie możliwa dopiero po opublikowaniu projektu.

W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele i przedstawicielki organizacji pozarządowych, w tym: Forum Obywatelskiego Rozwoju, Podkarpackiej Federacji Organizacji Pozarządowych “PARASOL”, Fundacji Odpowiedzialna Polityka, Fundacji Panoptykon, Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka, Fundacji dla Polski, Sieci Obywatelskiej Watchdog Polska. Nasze stowarzyszenie reprezentowali Szymon Osowski, Marzena Błaszczyk i Michał Zemełka.